16.8 C
Осиповичи
Четверг, 17 июня, 2021
Еще

    Сцэнарый жыцця, напісаны вайной

    Популярное

    На адной з першых карцінак, што адлюстравала яе
    дзіцячая памяць, — крытыя брызентам машыны, у якіх сядзяць людзі з зоркамі на
    фуражках, шпарка рухаюцца ў бок Свіслачы. Гэты кадр змяняецца наступным, на ім
    — матацыклісты ў блішчастых касках з аўтаматамі наперавес. Чатырохгадовай
    дзяўчынцы дзіўна было: столькі транспарту ў роднай Орчы ніколі раней не
    прыходзілася бачыць. I людзі на ім выглядаюць нязвыкла. Але дарослыя чамусьці
    не падзялялі дзіцячай цікаўнасці, мітусліва загналі яе ў хату, а самі з жахам у
    вачах вымаўлялі: «Вайна».

    Значэнне гэтага нядобрага слова дзіця не ведала,
    асэнсавала яго пазней, адчула і паспытала. Вайна выглядае пачварна, гучыць
    жахлі-вымі выбухамі, пахне дымам. А на смак… Яна не мае смаку, бо нясе
    пастаяннае адчуванне голаду.

    Бацька, пабываўшы ў лапах паліцыі, памёр у
    снежні сорак першага. Вёску спалілі немцы. I цяпер перад вачыма Ганны
    Цімафееўны Лаўрэнавай стаіць тая карціна: фашысцкія салдаты падносяць факелы да
    дахаў, і тыя ўмомант займаюцца полымем. Ад усяе вёскі засталі-ся 4 хаціны, у
    якіх і згуртаваліся ўцалелыя жыхары.

    А потым у навакольных лясах сталі фарміравацца
    партызанскія атрады. I дарослыя, і дзеці пацягнуліся ў гушчар, да сваіх. Там
    было больш надзейна. 11 месяцаў жылі ў зямлянцы. Пасцеллю служыла лісце дрэў.
    Не хапала вопраткі, харчу. Замест солі ежу пасыпалі прынесеным з вёскі ўдабрэннем.
    Елі кісліцу, яшчэ нейкія расліны.

    А затым пачалася блакада. Лес прачэсвалі атрады
    карнікаў з аўчаркамі. Дзяўчынка ледзь не загінула, хаваючыся пад вываратнем,
    напоўненым вадою. Але маці адчула бяду, прыйшла на дапамогу. У час страляніны
    паранілі Ганніну сястру. Дзяўчынка згубіла многа крыві. Нейкім чынам яе
    даставілі ў Ліпень, дзе доктар дастаў асколак, апрацаваў раны. Ён распытваў
    маці пра партызан, да якіх хацеў трапіць. Воляй лёсу гэты чалавек з-пад Вязьмы
    апынуўся ў беларускай вёсцы, дзе немцы заставілі яго аказваць дапамогу іх
    параненым.

    Калі акупантам быў падрыхтаваны «Бабруйскі
    кацёл», дзеці хаваліся ў жыце. I ледзьве ўцалелі, бо зверху ўжо нашы
    самалёты абстрэльвалі мясцовасць, дабіваючы фашыстаў, што ўцякалі з акружэння.

    А потым — мірнае жыццё. Без жаху і стрэлаў, але
    вельмі цяжкае. З васьмі гадоў Ганна жала, рабіла ўсякую хатнюю работу. Маці
    купіла за 17 пудоў жыта стопку, з якой склалі талакою хату. Старэйшы брат
    пайшоў вучыцца на слесара, 16-гадовая сястра стала працаваць эвакуатарам —
    такую загадкавую назву насіла работа па знаходжанні дзяцей-сірот і дастаўцы іх
    у дзіцячы дом.

    Ганна пайшла ў Вяззеўскую школу. Класы налічвалі
    да 40 вучняў розных узростаў. Доўгія парты пазбівалі з дошак, чарніла насілі ў
    руках за 7 кіламетраў. Сшыткі прыладзіліся рабіць з нейкіх старых мяхоў. Не
    хапала вучэбных прылад, але дзеці займаліся старанна. Урокі рабіць даводзілася
    ў паў- змроку, хлебная дзежка служыла сталом…

    Напрамкам сваёй прафесійнай дзейнасці дзяўчына
    вы-брала медыцыну. Чаму менавіта яе? Змалку пабачыла многа хвароб, ран, пакут —
    сітуацый, у якіх мала чым магла памагчы, а хацелася. Таму рашэнне выспела неяк
    само сабой.

    Адпрацавала Ганна Цімафееўна медсястрой 43 гады.
    Лячыла ў санаторыі «Вяззе» людзей, хворых на сухоты, затым — з
    захворваннямі апорна-рухальнага апарату.

    У 1962 годзе пераехала з сям’ёй у райцэнтр. Самі
    пабудавалі дом. Муж працаваў на аўтабазе. Адна дачка мае ўласную сям’ю, другая
    па стану здароўя патрабуе догляду, таму жыве з матуляй.

    Ганна Цімафееўна і цяпер дзеліцца сваімі
    медыцынскімі ведамі на карысць людзям. У мікрараёне, які мясцовы люд
    «ахрысціў» «трохвугольнікам», да яе звяртаюцца, бадай, не
    ра-дзей, чым да доктара: давяраюць добрым рукам і чыстаму сэрцу «лекаркі».
    А яе аповедам аб былым заслухаліся ўсе, хто па збегу абставін прысутнічаў пры
    нашай гутарцы.

    Угледзьцеся ў здымак! Боль, смутак, жыццёвая
    мудрасць, чалавечае цяпло і гатоўнасць да суперажывання — усю гаму пачуццяў
    змяшчае ў сабе пранікнёны позірк добрых вачэй…

    Кацярына IВАНОВА.

    Предыдущая статьяНичто не забыто
    Следующая статьяЗямля дрычынская — бясконца родная

    ОСТАВЬТЕ ОТВЕТ

    Please enter your comment!
    Please enter your name here

    Реклама

    Последнее

    «Чароўная граніца». Смотрим видео и наслаждаемся красотой Беларуси

    Государственный пограничный комитет Республики Беларусь совместно с фолк-этно группой PANI malala создали проект «Чароўная граніца».

    В Осиповичском районе идет заготовка кормов

    У сельгаспрадпрыемствах раёна адказная пара — на сенажацях разгарнулася касавіца

    В Осиповичах молодые военнослужащие приняли присягу

    Мінулай суботай у часцях Узброеных Сіл краіны ваенна-служачыя, прызваныя на тэрміновую службу, прымалі прысягу. Што незвычайна — маладое папаўненне ўдзельнічала ва ўрачыстай цырымоніі ў новай параднай форме, відавочнае адрозненне якой — галаўны ўбор. Гэта берэт цёмна-аліўкавага колеру.

    Кино, которого уже никогда не снимут

    Накануне 80-й годовщины начала Великой Отечественной войны есть повод вспомнить о кинофильмах, изображающих боевые действия в очень необычном ракурсе

    Фотозагадка для осиповчан

    Фотозагадка "А из нашего окна площадь Красная видна! А из вашего окошка только улица немножко" — с детства помним эти строки из стихотворения Сергея Михалкова....